Eternal Sunshine of the Spotless Mind (2004)

Regie: Michel Gondry

“Blessed are the forgetful: for they get the better even of their blunders.”
(Nietzsche)

Een wat saaie jongeman en een impulsieve jonge vrouw worden verliefd, krijgen een relatie en gaan zich na verloop van tijd aan elkaar ergeren. Uiteindelijk escaleert het doordat de wat saaie jongeman de impulsieve jonge vrouw iets akeligs toeroept en ze hem verlaat. Enige tijd later zoekt de wat saaie jongeman haar op haar werk op en blijkt ze hem niet te herkennen. De jongeman komt erachter dat ze haar herinneringen aan hem heeft laten uitwissen, en na een enorme dip besluit hij hetzelfde te doen – en dat is de start van een bizarre en ontroerende reis door zijn herinneringen aan haar, die een voor een gewist worden.

Hoewel het verhaal suikerzoet had kunnen uitpakken is deze film dat allesbehalve: Clementine en Joel zijn echte mensen, die uit hun mond stinken als ze wakker worden en elk hun neuroses hebben. De oorzaken van hun ruzies zijn cliché (zij vindt dat hij onvoldoende communiceert, hij vindt haar onvolwassen) maar daardoor ook herkenbaar. Uiteindelijk is de samenvatting van hun leven samen maar een inleiding, de reis door Joels herinneringen is waar de film echt over gaat en wat ‘m bijzonder maakt. Het is geen klassieke love-story, maar een kijkje in de schoonheid én lelijkheid van echte geliefden.

Het is te merken dat Charlie Kaufman het scenario heeft geschreven: net als Being John Malkovich en Adaptation is het verhaal een prisma met veel facetten, een soort Droste-effect. Later in de film blijkt dat Joel en Clementine elkaar twee keer eerder ‘opnieuw’ hebben ontmoet, en heden en verleden raken in elkaar verstrengeld. De werknemers van het wisbedrijf blijken ook nog een rol te spelen in heden en verleden. Het is dus opletten geblazen, maar dat kost, mede door de mooie cameravoering, vormgeving en subtiele special effects geen enkele moeite. De scènes waarbij Joels geheugen wordt gewist van nieuw naar oud en het feit dat er, net als bij echte herinneringen, geen logica in lijkt te zitten werkt vervreemdend. Langzamerhand gaat Joel tijdens zijn herinneringen ook steeds meer het gesprek aan met Clem, ze evalueren samen hun herinneringen. Als Joel uiteindelijk besluit dat hij Clementine helemaal niet kwijt wil probeert hij zijn herinnering aan haar te verstoppen in andere, irrelevante herinneringen zodat ze niet gewist kunnen worden, wat op het bizarre af wordt en qua sfeer doet denken aan Twin Peaks. Niet verwonderlijk dat Kaufman hier een Oscar mee in de wacht heeft gesleept.

Ook de casting is top: Kate Winslet is als Clementine hartveroverend en tegelijkertijd bloedirritant, en de rol leverde haar terecht een Oscar-nominatie op. Ik vind Jim Carrey in de meeste films vervelend, op The Truman Show en deze na: hij overtuigt als de oenige, beetje saaie Joel die de impulsieve en extraverte Clementine nauwelijks kan bijhouden. Kirsten Dunst is aandoenlijk in een bijrol als Mary, een labiele medewerkster van het wisbedrijf die ook nog wat te verhapstukken heeft.

De film roept twee vragen op. Zou je opnieuw voor elkaar kiezen als je elkaars lelijke kanten al zou kennen? Zou je je herinneringen aan een geliefde willen behouden als je afscheid van elkaar neemt, of zou je ze willen uitwissen? Iets om over na te denken…

Deze film op IMDb

Score Fay Per View
Wat is jouw score voor deze film?
[Totaal: 0 Gemiddeld: 0]

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.